1. Csongrád:
'De vurige Csongrádi Kadarka'
Grootte: 2330 hectare. Klimaat:
droog, veel zon.
Dit wijngebied ligt in één van de warmste en de zonnigste streken
van Hongarije. De rode en de Siller wijn zijn het beroemdst . De witte
wijnen hebben een laag zuurgehalte en ze zijn geurig en smaakvol. De
rode wijnen hebben een uitstekende smaak. Druiven die hier voorkomen
zijn: Kadarka, Kékfrankos, Zweigelt en Olaszrizling.
2. Hajós-Baja: 'De vurige wijnen uit kelders'
Grootte: 1710 hectares, Klimaat:
Droog, veel zon. Dorpen:
In dit wijngebied overheerst een typische barokke volksarchitectuur.
Er zijn vroeger grote kelders gebouwd. De witte wijnen zijn smaakvol en
geurig en de rode wijnen hebben net zo'n goede kwaliteit als de wijnen
uit de beste wijngebieden. Druiven die hier voorkomen zijn: Kékfrankos,
Cabernet frank, Cabernet sauvignon en Kadarka.
3. Kunság: 'De schat van het gouden zand'
Grootte: 28930 hectares. Klimaat:
Hete, zonnige zomers en droge winters.
Dit is een van de grootste wijngebieden van Hongarije. Ondanks de
filoxera besmetting is de waarde van dit gebied intact gebleven, hij is
zelfs toegenomen. De wijn die op de zanderige ondergrond groeit is een
wijn voor door-de-weeks. Het is niet voor hoogtijdagen nog voor grote
feesten, maar een prima wijn voor tussendoor. De zuren van de wijnen die
hier groeien zijn milder dan van de wijnen uit rotsbodem en dat komt
aardig uit voor de gemiddelde Nederlandse smaak.
4. Ászár-Neszmély: 'De parel van de blauwe Donau'
Dit gebied strekt zich uit over de heuvels die tussen de Donau en het
Dunántúli-gebergte liggen. In de tweede helft van de 19e
eeuw werden hier de beroemde wijngaarden en de wijnkelder van de Esterházy
Csákvári Uradalom ( het hof van de baron Esterházy ) opgericht De
wijnen hebben een relatief hoog zuurgehalte en ze zijn rijk van geur en
smaak, Zeer
fris, intens fruitig en bijzonder aangenaam. Lekker met gans, eend of
vis. Drinktemperatuur: 10-12°C.Druiven die hier voorkomen zijn: Olaszrizling, Tramini,
Chardonnay en Irsai Olivér.
5. Badacsony: 'De vurige wijnen van de slapende vulkaan
Badacsony is een wijnbouwgebied aan de noordzijde van het
Balatonmeer. Hier komen enkele van de mooiste Hongaarse wijnen vandaan.
Ze zijn overwegend wit en hebben meestal een rijk en vol karakter. Uit het Balaton gebied komen witte kéknyelü
(Blauwstengel) en Szürkebarát (Grijze Monnik)-wijnen, de
wijncentra zijn: Badácsony, Balatonfüred en Csopak.
Het klimaat wordt milder gemaakt door het meer, en de bodems van de
wijngaarden zijn van vulkanische oorsprong. De zuidelijke berghellingen van Badacsony strekken zich uit tot aan
het Balatonmeer. De wijnen uit Badacsony zijn vurig, zwaar, smaakvol en
zuur. In de goede wijnjaren hebben deze wijnen een natuurlijk hoog
suikergehalte.
Men heeft vele druivenvariëteiten aangeplant zoals de
welschriesling, de grauer mönch of szürkebarát (pinot gris), de gewürztraminer,
riesling, sauvignon blanc, muscat ottonel, Olaszrizling, Szürkebarát
en Kéknyelü.
6. Balatonfüred-Csopak: 'De vurige wijnen van de rode grond
Ér is al sinds de Romeinse periode een bloeiende wijncultuur aan de
noordelijke oever van het Balatonmeer te vinden. Het gebied beschikt
over buitengewoon goede ecologische eigenschappen. De bekendste
druivensoort is de Olaszrizling. Het schiereiland Tihany is beroemd
geworden om zijn rode wijnen. Deze wijnen zijn geurig, hebben een goed
zuurgehalte en zijn zwaar. De smaak van de witte wijnen lijkt op de
smaak van amandel en reseda. Druiven die hier voorkomen zijn:
Olaszrizling, Riszlingzilváni, Tramini, Chardonnay, Cabernet sauvignon
en merlot.
7. Balatonmellék: 'De wijnen uit het vurige Keteldal'
Dankzij de buitengewoon goede ecologische
eigenschappen van het KáliKeteldal,
dat ooit door de Pannonzee bedekt was, en de vulkanische bergen worden
hier lekkere wijnen gemaakt. De wijnen hebben een hoog zuurgehalte en
een aangenaam bouquet. Ze zijn meestal zwaar maar elegant. Druiven die
hier voorkomen zijn: Olaszrizling, Riszlingzilváni, Chardonnay, en Zöldveltelini.
8. Etyek-Boeda: 'Wijn en Champagne'
Centrum van de wijnhandel is Budafok, een zuidelijk voorstadje
van Budapest waar onder de grond in voormalige steengroeven meer dan 100
km aan wijnkelders ligt. De industriële wijnproduktie is hier eind
vorige eeuw tot ontwikkeling gekomen. Uit deze streek komen de Hongaarse
champagnes, w.o. de bruisende Törley. Aan het einde van de 19e eeuw liet
de bekende familie Törley hier druiven planten, zodat er Champagne kon
worden gemaakt. De geringe regenval, de zonnige plateaus en de bodem van klei zijn
gunstig voor de wijnteelt. Door
de hoge zuren combineren de wijnen van Etyek het best met vettige
gerechten van bijvoorbeeld varkensvlees. Drinktemperatuur: 8-12°C. Druiven die hier voorkomen zijn: Olaszrizling,
Chardonnay, Sauvignon blanc en Királyeányka.
9. Mór: 'De geheimen van de kapucijner kelders'
In het Vertes bergland
wordt debröi hárslevelü geproduceerd (Met de stad Mór als centrum). Uit
het Vertes-gebergte komt de dieprode kékfrankos-wijn (Sopron is het centrum).
Dit wordt gemaakt van de kékfrankos druif. Een andere benaming is
Zweigelt (Oostenrijk)of Lemberger (Duitsland).
Ezerjó is de populairste wijnsoort aan de zuidwestelijke
berghellingen van het Vértes-gebergte. De wijnen die in dit gebied
gemaakt worden zijn vurig en rijk aan zuur, geur en smaak.
De beroemde wijngaarden waar men o.a. de lokale ezerjó, chardonnay,
riesling en sauvignon blanc heeft aangeplant. Het gebied brengt wijnen
voort van wisselende kwaliteit.
De
wijnen komen het best tot hun recht aan tafel, bij stevige kost, het
liefst met varkensvlees, gans of konijn. Drinktemperatuur: 14-16°C.
Druiven die
hier voorkomen zijn: Ezerjó, Leányka en Tramini.
10. Pannonhalma-Sokoróalja: 'De wijnen van de Benedictijnse
abdij'
Sinds het stichten van de Hongaarse staat wordt er op de St.
Martinberg wijn gemaakt. De uitstekende witte wijnen zijn rijk aan geur
en smaak. Ze zijn zwaar en hebben een apart karakter. Deze
wijnen combineren goed met gebraden varkensvlees, kalfsvlees of
gevogelte. Drinktemperatuur: 10-12°C. Druiven die hier
voorkomen zijn: Olaszrizling, Rajnai, Rizling en Tramini.
11. Somló: 'De vurige Somlai wijnen voor tijdens de
huwelijksnacht
'Het Somló-wijngebied is het kleinste wijngebied in Hongarije. Het
blikt wel terug op een lange geschiedenis. Wijnen die hier vandaan komen
zijn vurig, hebben een hard karakter en een hoog zuur en alcoholgehalte.
Dank zij de lange gistingsperiode krijgen ze een lekkere geur en een
goede smaak. Druiven die hier voorkomen zijn: Hárslevelü, Furmint,
Olaszrizling en Juhfark.
Een uitgebeid artikel over wijnen uit Somlo
vindt u hier.
12. Sopron: 'De wijnen van de Poncichter trouw'
Dit is één van de oudste wijngebieden van Hongarije. Van dit
alpengebied zijn vooral de rode wijnen populair en beroemd geworden. De
rode wijnen zijn een beetje zuur en zwaar, terwijl de witte fris zijn. Prima
wijnen voor geroosterd (wild) vlees, stoofschotels (pörkölt) en
ovenschotels. Drinktemperatuur: 14-16°C. Druiven die hier voorkomen zijn: Kékfrankos, Zweigelt, Cabernet frank,
Zöldveltelini en Sauvignon blanc.
13. Zuid-Balaton: 'De wijnen van hoop & geloof
Na de filoxera besmetting werd ten zuiden van het Balatonmeer een
bloeiende wijncultuur opgericht. Er is een brede keuze aan
kwaliteitswijnen die volledig aan de moderne eisen voldoen. Ze zijn
lekker, elegant en rijk aan geur en smaak. . Druiven die hier voorkomen
zijn: Olaszrizling, Chardonnay, Királyleányka, Rajnai, Rizling, Muscat
ottonel, Kékfrankos en Cabernet sauvignon.
14. Mecsekalja: 'Het land van de kruidige wijnen'
Op de heuvels van dit gebied worden goede witte en blauwe
druivensoorten verbouwd. Er heerst een mediterraan klimaat. Vroeger werd
hier uitstekende Kadarka gemaakt. Tegenwoordig komen er echter meer
vurige, kruidige witte wijnen vandaan. Ze zijn over het algemeen een
beetje zacht en rijk aan geur en smaak. Druiven die hier voorkomen zijn:
Olaszrizling, Chardonnay en Cirfandli.
Uit de omgeving van
Kalocsa komt "kardarka" een lichtrode wijn. Het
Mecsek bergebied in
het zuiden levert de dessertwijnen "rizling" en "furmint";
"villányi burgundi" is een rode wijn, ook van zuidelijke herkomst.
Droge wijn wordt met "sarasz", halfdroge met "félsarasz" en
zoete met "feher" aangegeven.
15. Szekszárd: 'De wijnen van Schubert en Liszt'
In dit mediterrane gebied worden buitengewone lekkere rode wijnen
gemaakt. De wijnen hebben een mooie kleur zijn vurig en fluweelachtig.
De Szekszárder Stierenbloed is de beste kwaliteitswijn uit dit gebied.
Vroeger werd hier vooral Kadarka geproduceerd maar tegenwoordig zijn de
Kékfrankos, de Cabernet franc, de Cabernet sauvignon en de Merlot sterk
in opkomst.
16. Villány-Siklós: 'De mediterrane
, vurige wijnen van de
duivel'
In de wijnregio van Villány-Siklós, in het zuiden van Hongarije,
ligt de één van de meest bezochte Hongaarse wijnroutes. De wijnroute,
die loopt van Palkonya tot Máriagyúd, is de oudste wijnroute van
Hongarije. Langs de route zijn tal van oude wijnkelders geopend voor
publiek, kunnen diverse traditionele werktuigen en hulpmiddelen worden
bekeken en bestaat de mogelijkheid om de vele verschillende wijnsoorten
te proeven. Ieder jaar worden er meer wijnkelders opengesteld voor het
publiek. Daarnaast worden er ook verschillende evenementen georganiseerd
om het de bezoekers optimaal naar de zin te maken.
De wijnstreek van Villány-Siklós is het enige gebied in heel
Hongarije waar meer rode wijn dan witte wijn wordt geproduceerd. Het
aangename klimaat met een voelbare warme luchtstroom afkomstig van de
Middellandse Zee is bijna submediterraan te noemen. Het gebied rond
Villány leent zich dan ook met name voor het telen van rode
druivensoorten, terwijl het gebied rond Siklós gekenmerkt wordt door de
productie van witte wijnen.
Het mediterrane klimaat zorgt voor buitengewoon goede omstandigheden om
lekkere Bordeaux-rode, zware wijnen te kunnen maken. De wijnen worden in
houten vaten gegist waardoor ze rijk zijn aan smaak en geur. De
Villány Burgundy is niet van de pinot noir maar van blaufränkisch-druiven
gemaakt. Ook maakt men wijnen van de cabernet franc en cabernet
sauvignon.
In de buurt
van Siklós worden witte wijnen gemaakt van goede kwaliteit. Ze hebben
een natuurlijk hoog suikergehalte. Druiven die hier voorkomen zijn:
Olaszrizling, Kékoportó, Cabernet sauvignon, Cabernet franc en Hárslevelü.
17. Bükkalja: 'De gouden schat van de oude kelders'
De berghellingen van het Bükk-gebergte en de enorme keldersystemen
worden al sinds de middeleeuwen voor de wijnbouw gebruikt. De witte
wijnen hebben een uniek karakter en een aangename smaak, geur en
zuurgehalte. De rode wijnen zijn buitengewoon lekker.
Dit wijnbouw gebied in Hongarije grenst aan het gebied Eger. De
meeste wijnen uit dit gebied worden hier ook geconsumeerd en zijn dus
sporadisch in Nederland en Belgie te koop. Druiven die hier
voorkomen zijn: Olaszrizling, Leányka, Cserszegi füszeres en Kékfrankos.
18. Eger: 'Het land van het stierenbloed'
Dit gebied heeft een
rijk middeleeuws verleden. De wijnen hebben een
mooie kleur en prima zuurgehalte. De wijnen worden jarenlang in houten
vaten in de kelders gegist waardoor ze een beetje zurig worden en rijk
van smaak De witte wijnen hebben een harmonische smaak en een lekkere
geur.
Hoe
de rode wijn uit de omgeving van Eger, een wijnbouwgebied in Noord-Hongarije, aan zijn naam "egri bikavér"
(stierenbloed) komt kunt u lezen bij de stadsbeschrijving van Eger.
Het is geen wijn die door haar alcoholpercentage krachtiger smaakt, het is
integendeel een milde wijn met een vanilleachtige smaak. De beste egri bikavér
zijn vol, krachtig en vurig van karakter. Veel exportversies vallen de
laatste jaren tegen. Ze zijn vrij dun, licht, zurig en soms wat scherp
van karakter. Eens waren ze mooi vol en rijk. De kadarka vormde de basis
van stierenbloed, maar men heeft deze druif steeds meer vervangen door
de kékfrankos (blaufränkisch) die een minder volle en krachtige, maar
lichtere en zuriger wijn levert in Eger. Deze wijn is in Nederland en België
veelvuldig verkrijgbaar. Open de wijn bij voorkeur een uur voor het
drinken. Drink
de betere Egri Bikavér bij (wild) vleesgerechten, gevogelte in licht
pikante saus, (wild) stoofschotels of ovengerechten. Drinktemperatuur:
16-18°C afhankelijk van de kwaliteit, hoe beter hoe hoger de
temperatuur.
De witte wijnen van Eger zijn soms interessant, met name als ze
gemaakt zijn van de leányka, chardonnay en welschriesling. Men maakt er
tegenwoordig ook wijnen van de cabernet sauvignon en merlot. Een mooie bekende
witte wijn
uit deze streek is "egri léanyka" (Meisje uit Eger).
De helft van
alle geëxporteerde wijn uit Hongarije komt uit de buurt van Eger, al naar de
wens van het exportland wordt de wijn aangepast of versneden.
Druiven die hier voorkomen zijn: Olaszrizling, Leányka, Kékfrankos,
Kékoportó en Cabernet sauvignon.
19. Mátraalja: 'Wijnen afkomstig van een eiland in de Pannonzee'
Op de zuidelijke berghelling van het Mátra-gebergte wordt al sinds
de vroege middeleeuwen wijn bouw bedreven. Het wijngebied beschikt over
buitengewoon goede eigenschappen. Het brengt dan ook Kruidige,
harmonische en zware witte wijnen voort. Prima
wijnen voor bij gevogelte en zelfs bij lamsvlees. Drinktemperatuur: 8-12°C.
Druiven die hier voorkomen
zijn: Olaszrizling, Hárslevelü, Chardonnay en Muscat ottonal.
20. Tokaj-Hegyalja: 'Wijn der koningen, koning der wijnen'
In heel Hongarije wordt wijn gemaakt, maar slechts
één soort is echt wereldberoemd: de Tokajer, genoemd naar het
dorpje Tokaj aan de voet van de gelijknamige berg. De Tokajer rijpt in
een 28 gemeenten omvattende streek, gelegen in het Noordoostelijke
Hongaarse grensgebied Tokaj-Hegyalja.
De wijnoogst begint traditioneel op 28 oktober en
loopt door tot in december. In Tokaj-Hegyalja vindt men in alle
gemeenten wijnkelders die in bergen zijn ingegraven. Een bijna zwarte
aanslag van schimmel op de muren zorgt voor een apart microklimaat dat
bijdraagt tot de ontwikkeling van de Tokajer. Het rijpingsproces
verloopt uiterst langzaam. Voor de volledige rijping heeft de
Tokajerwijn 6 ŕ 8 jaar nodig.
Tokaj-Hegyaljais al vanaf de 16e eeuw beroemd vanwege de Aszú-wijnen.
Koningen, pausen en edelen schonken deze wijn graag en veelvuldig. De
Furmint en de Hárslevelü wijnen zijn vurig, zwaar en rijk aan smaak en
geur. De Tokaj-wijnen zijn wereld beroemd om de buitengewoon lekkere
smaak. Druiven die hier voorkomen zijn: Furmint, Hárslevelü, Muscat
lunel en Oremus.
'Wijn der koningen, koning der wijnen.' Zo refereerde de Franse
koning Lodewijk de XIVe aan Tokaj. Deze wijn werd de meest geliefde
drank aan de verschillende Europese hoven. Tokajer "furmint" is een droge wijn,
"szamorodni" is halfzoet en sherry achtig (is goed gekoeld ook als
aperiteif te drinken). "Aczi" of "aszu" is een stroperige,
zoete wijn: een dessertwijn gemaakt van overrijpe druiven, die men heeft laten
verdrogen waardoor een geconcentreerd sap wordt verkregen. Naar gelang de
zoetheid wordt de wijn gewaardeerd met 1 t/m5 punten. De Tokaj wordt op een
speciale wijze bereid.
Het ontstaan van de Tokajer gaat terug tot in de 17de
eeuw, toen een grootgrondbezitster de wijnoogst verschoof naar een later
tijdstip. Daardoor begonnen de druiven uit te drogen en te
verschrompelen, het verschijnsel botrytis
cinerea (edele rotting). Het suikergehalte van de druiven nam
toe en hun zuurgehalte nam af. De uit deze verschrompelde druiven
geperste wijn vond zijn weg naar verschillende vorstenhuizen waaronder
die van Louis XIV. In een omgeving waar warmte en
nevel aanwezig zijn kan de schimmel Botrytis cinerea zich ontwikkelen.
Nabij rivieren en meren, maar ook na regen, zal zich sneller nevel
vormen. De waterdruppels in de lucht slaan neer op de koude druiven en
dit zorgt ervoor dat de rijpe druiven vochtig worden. Zodra de zon door
de nevel heen begint te prikken en de temperatuur begint te stijgen
wordt het ideale milieu gecreëerd voor de schimmel Botrytis cinerea.
Deze schimmel kan veel schade aan de wijnstok aanrichten, maar met
druiven welke deze schimmel op de schil hebben kunnen merkwaardigerwijs
ook de mooiste wijnen worden gemaakt. Door de schimmel zal het velletje
van de druif poreus worden en vocht uit de druif verdampen. Hierdoor
verschrompelt de druif en neemt het aandeel suiker en extract (droge
stof) in het sap toe. Deze druiven worden Edelfaul genoemd. Wijn
die van deze druiven wordt gemaakt noemt men edelzoet. Bekende edelzoete
wijnen komen uit de Pfalz, Mosel, Rheingau of Sauternes (Bordeaux); ze
worden in Hongarije Tokaj genoemd en komen ook voor in Oostenrijk,
Californië en Australië. Een uitgebreid artikel over Tokajer wijn
vindt u hier.
21. Zala: 'Het gebied van de gastvrije kelders'
Op de zuidelijke berghelling van het heuvelland van Zala wordt al
eeuwenlang wijn verbouwd. Er zijn veel verschillende wijnen die
overeenkomsten hebben op het gebied van een hoog zuurgehalte en lekkere
geuren. Zij bieden een bijzondere belevenis voor w(f)ijnproevers. Druiven die hier voorkomen zijn: Olaszrizling, Rizlingszilváni en
Cserszegi füszeres.
22. Tolna: 'Vreugde voor de wijnproevers'
Er worden hier -door reductie- lekkere kwaliteitswijnen gemaakt. Ze
hebben een fruitig en frisse smaak, en zijn licht van karakter. Druiven
die hier voorkomen zijn: Olaszrizling, Chardonnay, Tramini, Zöldveltelini,
Olaszrizling en Sauvignon blanc.