Laatste update 31/03/2026 door Redactie
Veszprém ligt in West-Hongarije, ongeveer vijftien kilometer ten noorden van het Balatonmeer, op de overgang tussen het Balatonbekken en het Bakony-gebergte. De stad is gebouwd op meerdere heuvels, waardoor je steeds weer andere doorkijkjes hebt: naar de groene valleien van de Séd-rivier, naar de beboste hellingen van het Bakony en, op heldere dagen, zelfs in de richting van het Balatonmeer. Het voelt compact, maar zodra je een hoek omgaat, duikt er weer een steegje, trap of uitzichtspunt op.
Veszprém is de hoofdstad van het gelijknamige comitaat en telt rond de 57.000 inwoners. Ondanks die bescheiden omvang heeft Veszprém de uitstraling van een regionale hoofdstad: een universiteit, een goed gevulde culturele agenda en een historische burchtwijk die hoog boven de rest van de stad uittorent. Terwijl je door het centrum loopt, merk je hoe de oude stadskern naadloos overgaat in modernere woonwijken en universiteitsgebouwen.
Geschiedenis van Veszprém door de eeuwen heen
Veszprém geldt als een van de oudste stedelijke nederzettingen van Hongarije. Archeologische vondsten wijzen op bewoning sinds de prehistorie, en in de Romeinse tijd lag hier al een versterkte plek. Rond het jaar 1000, tijdens de regeerperiode van koning István (Stefanus) I en zijn vrouw Gisela, kreeg Veszprém een bijzondere status: in 1009 werd hier een van de eerste bisschopszetels van het land gevestigd. Daarmee werd Veszprém een belangrijk religieus centrum.
De stad kende ook zware tijden. In de dertiende eeuw verwoestten Mongoolse invallen de oorspronkelijke kathedraal, en grote branden in 1276 en 1308 legden delen van Veszprém in de as. Toch werd de stad steeds weer opgebouwd, eerst in gotische stijl en later, vooral in de achttiende eeuw, in barokke vormen. Tijdens de Turkse oorlogen en later onder de Habsburgers werd Veszprém meermaals belegerd en geplunderd, maar de burchtheuvel bleef het symbolische hart van de regio.
In de moderne tijd groeide Veszprém uit tot een regionaal centrum met industrie, onderwijs en cultuur. De stad ontwikkelde zich tot “stad van de koninginnen”, omdat de bisschop van Veszprém eeuwenlang het recht had om de Hongaarse koninginnen te kronen. Die bijnaam hoor je nog steeds terug in promoties en evenementen, en eerlijk gezegd past hij goed bij de elegante sfeer van de burchtwijk.
Bezienswaardigheden in Veszprém
Het meest iconische deel van Veszprém is de burchtwijk op de Várhegy, de kasteelheuvel. Via de kasteelpoort loop je een bijna autovrije straat op, geflankeerd door barokke huizen, kerken en paleizen. De Sint-Michielsbasiliek, het aartsbisschoppelijk paleis en de Gisela-kapel vormen samen een compact ensemble dat de religieuze betekenis van Veszprém onderstreept. Binnen is het ingetogen, maar zodra je weer buiten staat, heb je vaak een verrassend wijds uitzicht over de stad.
Aan de rand van de burchtwijk staat de bekende vuurwachttoren, vanwaar je de heuvels rond Veszprém goed kunt overzien. Iets lager in de stad liggen musea en galerijen, zoals de moderne kunstcollecties in historische gebouwen. Het contrast tussen de dikke stenen muren en de strakke, hedendaagse kunst werkt beter dan je misschien zou verwachten; je krijgt het gevoel dat Veszprém zijn verleden niet verstopt, maar er juist nieuwe lagen aan toevoegt.
Een andere publiekslieveling is de dierentuin van Veszprém, die zich uitstrekt over een glooiend terrein langs de Séd-vallei. De zoo is verrassend ruim opgezet en richt zich op dieren van verschillende continenten, waardoor het een leuke afwisseling is tijdens een stedentrip. Vooral met kinderen is een halve dag in de dierentuin een ontspannen tegenhanger van de historische burchtwijk.
Veszprém als stad van muziek en cultuur
Veszprém is niet alleen een historische stad, maar ook een uitgesproken muziekstad. De stad is door UNESCO erkend als Creative City of Music, mede dankzij de sterke koortraditie, festivals en concertlocaties. In vrijwel elke periode van het jaar is er wel een concert, koorfestival of muziekweekend te vinden, van klassieke koren tot moderne cross-overprojecten. Soms voelt het alsof je per ongeluk in een repetitie bent beland wanneer je langs een kerk of cultureel centrum loopt.
Daarnaast speelde Veszprém een belangrijke rol als Europese Culturele Hoofdstad (in samenwerking met de Balaton-regio). Dat zie je terug in vernieuwde pleinen, opgeknapte gevels en nieuwe culturele initiatieven. De oude binnenstad is grotendeels voetgangersgebied, met cafés, wijnbars en kleine restaurants waar je lokale wijnen uit de Balatonstreek kunt proeven. Veszprém voelt daardoor levendig, zonder dat het massaal toeristisch is.
Veszprém ontdekken als bezoeker
Voor bezoekers is Veszprém goed bereikbaar. Vanuit Boedapest rijd je via de M7 en vervolgens de hoofdweg 8 in ongeveer anderhalf tot twee uur naar de stad. Met de trein of bus kom je via Székesfehérvár of vanuit de Balatonregio eenvoudig in Veszprém aan. De meeste bezienswaardigheden liggen op loopafstand van elkaar, al moet je rekening houden met hoogteverschillen: de klim naar de burchtheuvel kan even pittig zijn, zeker op warme zomerdagen.
Een logische route begint op het Óváros tér, het oude stadsplein, en slingert dan via trappen en straatjes omhoog naar de burchtwijk. Onderweg kom je langs kleine pleintjes, standbeelden en soms een onverwacht rustig hoekje waar alleen het geluid van voetstappen en kerkklokken te horen is. Daarna kun je afdalen naar de Séd-vallei, waar wandelpaden langs het water lopen en je een heel ander gezicht van Veszprém ziet: groener, rustiger en bijna dorps.
Tip van een local: neem niet de kortste, maar de ogenschijnlijk omweg via de Séd-vallei omhoog naar de burchtwijk. Het duurt een kwartiertje langer, maar je loopt langs kleine bruggetjes, parkjes en uitzichtpunten waar je bijna alleen locals tegenkomt. Het voelt een beetje alsof je Veszprém van binnenuit leert kennen, in plaats van alleen de ansichtkaartkant.
Wie Veszprém als uitvalsbasis gebruikt, kan gemakkelijk dagtochten maken naar het Balatonmeer, bijvoorbeeld naar Balatonfüred of Tihany. Toch is het de moeite waard om minstens één volle dag in Veszprém zelf te blijven. Juist in de vroege ochtend en later op de avond, wanneer dagjesmensen weer vertrokken zijn, komt de stad tot rust en merk je hoe prettig het is om hier gewoon even rond te dwalen zonder strak plan.
Praktische tips voor een bezoek aan Veszprém
De beste periode om Veszprém te bezoeken is van het late voorjaar tot de vroege herfst. In de zomer kan het warm zijn, maar doordat de stad hoger ligt dan het Balatonmeer, voelt het vaak net iets frisser. In het voor- en najaar is Veszprém ideaal voor wie graag wandelt en musea bezoekt zonder drukte. In de winter is het rustiger, maar de burchtwijk heeft dan een bijna intieme sfeer, zeker als er een dun laagje sneeuw ligt.
Plan voor Veszprém comfortabele schoenen: de combinatie van kasseien, trappen en hellingen is charmant, maar niet altijd vriendelijk voor je enkels. Verder is het handig om vooraf te kijken welke tentoonstellingen, concerten of festivals er tijdens je verblijf zijn. De stad investeert veel in cultuur, dus de kans is groot dat er net iets bijzonders plaatsvindt. Soms voelt het programma bijna te vol, waardoor je moet kiezen tussen een concert in een kerk of een openluchtvoorstelling op een plein.
Qua eten en drinken kun je in Veszprém rekenen op een mix van traditionele Hongaarse gerechten en modernere bistrokeukens. Probeer zeker wijnen uit de Balatonregio; veel restaurants en wijnbars schenken flessen van kleine producenten uit de omgeving. Het is de moeite waard om even door te vragen naar de herkomst van de wijn – vaak volgt er een kort verhaal over een wijngaard aan de noordelijke oever van het Balatonmeer, en dat maakt het glas in je hand net iets interessanter.
De provincie Veszprém
De provincie Veszprém omvat een mix van historische steden, Balatonplaatsen, bergdorpen in de Bakony en landelijke nederzettingen. De grootste en bekendste plaatsen zijn Veszprém, Ajka, Pápa, Tapolca, Várpalota, Zirc en Balatonfüred, maar de volledige lijst bevat 217 gemeenten. Een volledige lijst van alle plaatsen (Steden en dorpen), inclusief een link naar een eigen pagina als we die hebben. Mist u informatie? Laat het even weten.
Ábrahámhegy, Adásztevel, Ajka, Akli, Alsóörs, Apácatorna, Aszófő, Badacsonytomaj, Badacsonytördemic, Bakonynána, Bakonybél, Bakonycsernye, Bakonygyirót, Bakonyjákó, Bakonyság, Bakonyszentiván, Bakonyszentkirály, Bakonyszentlászló, Bakonyszücs, Balaca, Balatonakali, Balatonalmádi, Balatoncsicsó, Balatonederics (klein deel), Balatonfőkajár, Balatonfüred, Balatonfűzfő, Balatonhenye, Balatonkenese, Balatonrendes, Balatonszepezd, Balatonszőlős, Balatonudvari, Balatonvilágos (klein deel), Barnag, Béb, Békás, Berhida, Bodorfa, Bodrog, Borszörcsök, Botevgrad (historisch), Búcsúszentlászló (deel), Csehbánya, Csehbányaújtelep, Csesznek, Csopak, Csót, Dabronc, Dabrony, Dák, Devecser, Doba, Dörögd, Dudar, Egeralja, Eplény, Farkasgyepű, Felsőiszkáz, Felsőörs, Fenyőfő, Ganna, Gecse, Gic, Gyepükaján, Gyulakeszi, Halimba, Hárskút, Hegyesd, Hegymagas, Herend, Hidegkút, Hosszúpereszteg (deel), Hosztót, Iszkáz, Jásd, Kamond, Kapolcs, Karakószörcsök, Káptalanfa, Káptalantóti, Káptalanfüred (wijk), Kékkút, Kemeneshőgyész (deel), Kerta, Kéty, Királyszentistván, Kisapáti, Kisdém, Kisganna, Kislőd, Kispirit, Kővágóörs, Köveskál, Külsővat, Ladánybene (deel), Lesencefalu, Lesenceistvánd, Lesencetomaj, Litér, Lókút, Lovászpatona, Magyarpolány, Malomsok, Marcalgergelyi, Marcaltő, Márkó, Megyer, Mezőlak, Mikosszéplak, Mindszentkálla, Monostorapáti, Nagyalásony, Nagyberény (deel), Nagydém, Nagyganna, Nagyvázsony, Nemesgulács, Nemeskeresztúr (deel), Nemesleányfalu, Nemesvámos, Nemesszalók (deel), Nyárád, Óbudavár, Olaszfalu, Öcs, Örvényes, Oroszi, Öskü, Padragkút (wijk), Pápa, Pápadereske, Pápakovácsi, Pápasalamon, Pápateszér, Papkeszi, Pécsely, Pénzesgyőr, Porva, Pula, Pusztamiske, Rátót (deel), Révfülöp, Rigács, Salföld, Sáska, Sóly, Somlójenő, Somlószőlős, Somlóvásárhely, Somlóvecse, Sümeg, Sümegprága, Szentantalfa, Szentbékkálla, Szentgál, Szentimrefalva, Szentjakabfa, Szentkirályszabadja, Szigliget (deel), Szőc, Tagyon, Takácsi (deel), Tapolca, Tés, Tihany, Tótvázsony, Tüskevár, Ukk, Úrkút, Városlőd, Várpalota, Vászoly, Várkesző (deel), Veszprém, Veszprémfajsz, Veszprémgalsa, Veszprémvarsány (deel), Vid, Vigántpetend, Vilonya, Vinár, Vöröstó, Zalaerdőd, Zalagyömörő, Zalaszegvár (deel), Zánka, Zárda, Zirc, Zsáka (deel).
Bronnen
Dit artikel over Veszprém is gebaseerd op actuele eigen waarneming en informatie van officiële bronnen: